⚜️⚜️⚜️⚜️⚜️⚜️⚜️⚜️⚜️ Ұл мен қыздың қырқынан шығу айырмашылығы
Қазақ халқы үшін жаңа туған сәбидің өміріндегі алғашқы қырық күннің маңызы ерекше. Бұл кезеңді халық «қырқынан шығару» деп атайды. Қырық күн толғанша нәресте мен анасына айрықша күтім жасалады. Өйткені қырық күн баланың денесі бекіп, жаны қалыптасатын уақыт, ал ана үшін – бойына күш-қуат жинап, қалпына келетін кезең.
Қазақтың көне ырым-нанымында ұл бала мен қыз баланың қырқынан шығу күндерінде айырмашылық бар:
Ұл бала: көбіне 37-39 күнде қырқынан шығарылады.
Қыз бала: 42-44 күнге жеткізіліп барып қырқынан шығарылады.
Халық арасында мұны ерекше ырыммен түсіндіреді: «Ұл баланың қалың малы аз болсын, қыз баланың қалың малы көп болсын» деген тілек жатыр. Яғни, бұл ғұрып – болашақта баланың бағы мен несібесіне қатысты жасалған наным.
Қырқынан шығару рәсімі тек ырым емес, сонымен бірге тәрбиелік және әлеуметтік мағынаға да ие:
Сәбиді шомылдырып, 40 қасық су құю арқылы тазарту, Шашы мен тырнағын алу арқылы жаңа өмірге қадам бастыру,
Ауыл-аймақтың үлкендері мен ақ жаулықты әжелерінің батасын алу.
Бұл рәсімде қолданылатын күміс теңге, таза су, елдің ырымға арнаған шынайы тілектері – баланың өміріне жарқын жол ашсын деген сенімнен туған.
Бүгінде қырқынан шығару дәстүрі сақталып келеді, алайда нақты күндері әр отбасында әртүрлі орындалады. Кейбіреулер ұл-қызды бөліп жатпай, қырық күнге толғанда қырқынан шығарады. Дегенмен, көне ырымның астарында ата-бабаның бала болашағына, оның бақ- дәулетіне қатысты терең сенімі жатыр.
Аруана Қасымбек

